تائو ت چینگ

توضيحات

taoteching — Mon, 17 Jul 2006 11:08:18 GMT

تائو تِ چينگ (Tao Te Chin) يا به روش پين يين دائو دِ جينگ (Dao De jing) يك اثر فلسفي - ادبي ديرينه سال چيني است كه طي قرون و اعصار در جان هاي چينيان و نيز در جان هاي بسياري از ملت ها و مردمان ديگر تاثير عميقي داشته است، كه به حجم اندك آن نمي آيد. تائو ت چينگ را كتاب پنج هزار واژه نگاره اي (character) نيز ناميده اند، هرچند به قولي بيش از 5000 و كم از 6000 واژه نگاره دارد.

متن تائو ت چينگ شامل هشتاد و يك فصل است و آن را از باستان به دو كتاب تقسيم كرده اند، و اين تقسيم بندي كمابيش از قرن اول ميلادي رايج بوده است. كتاب اول شامل سي و هفت فصل اول و كتاب دوم شامل چهل و چهار فصل بعدي است.

گويا عنوان " تائو ت چينگ" از اينجا سرچشمه گرفته است كه فصل اول از كتاب اول با "تائو" آغاز مي شود، و اولين واژه هم از كتاب دوم (فصل 38) "تِ" است، به شرط آن كه صفت "شانگ" به معني "برترين" يا "برين" را كه با آن همراه است ناديده بگيريم.

"تائو" يعني راه و روش يا قانون حاكم بر هستي و حيات و "تِ" به معاني فضيلت، نفوذ و نيروي اخلاق است. اين واژه، در خط چيني، از سه نشانه تركيب يافته كه يكي به معناي "رفتن"، ديگري به معناي "مستقيم" يا "سرراست" و سومي به معناي "دل" است.وقتي اين سه نشانه با هم گذاشته مي شوند معني "راه سپردن در خط مستقيم درك دروني" را مي دهد. "چينگ" به معني "متن" يا "نوشته" است. پس روي هم رفته تائو ت چينگ را مي توان به صورت "متن پيروي مستقيم از راه و روش هستي و حيات به راهنمايي درك دروني (دل)" ترجمه كرد.

دوئي ونداك، چين شناس هلندي، مي نويسد: هشتاد و يك فصل بودن تائو ت چينگ امري تصادفي نيست، چون 3*3*3*3 در مكتب تائو عدد مقدسي است و مسلم است كه اين تقسيم بندي حساب شده در دوره سلسله "هان" (206ق.م تا 221م) يا اندكي پس از آن پديد آمد.

نظر سنتي اين است كه تائو ت چينگ را فرزانه اي نوشته كه به لائوتزو مشهور است. اورا معاصر كنفسيوس (551 - 479 ق.م.) و از او مسن تر دانسته اند. كهن ترين كتابي كه در آن شرحي از اين سنت آمده شرح حاال لائوتزو است. آمده:

لائوتزه اهل روستاي چيو ژن بود، در قريه ي لي هو سيان، در امير نشين جو. تاريخنگار دربار جو و مسئول بايگاني آن بود. در اواخر عمر دراز خود، سرخورده از بي ميلي مردم به پيروي از راه و روش هستي و حيات، تنها سوار بر گاوميشي راه بيابان در پيش مي گيرد و در جانب غرب و در جهت فراسوي دنياي متمدن زمان خود راه مي سپرد. وقتي به يكي از دروازه هاي دوردست كشور خود مي رسد دروازه باني به نام "ين هسي" كه آن حكيم را به خواب ديده بود اورا مي شناسد و مصرانه از او مي خواهد و ترغيبش مي كند تا از تصميم خود مبني بر اينكه اصول فلسفه خويش را ننويسد و نگاه ندارد منصرف گردد. اين شد كه لائوتزه رساله اي در دو بخش فراهم آورد، در معناي راه و فضيلت، مشتمل بر در حدود پنج هزار كلمه. آن را روشنگري كرد و رفت. كسي از فرجام او چيزي نمي داند.

تائو ت چينگ را در شمار آثار ادبي نيز آورده اند و آن را شعر شمرده اند. اما واقعيت آن است كه آن را خاصه به معيارهاي امروزين نمي توان شعر ناميد، هر چند در بعضي از فصل ها، رگه هايي از شعر، در حال و هواي شعر عرفاني ما، ديده مي شود. اين كتاب را بايد در شمار آثار فلسفي آورد و بيش تر كتابي است در علم سياست يا در آيين كشورداري بر بنياد فلسفه ي دائوي؛ نوعي فلسفه ي سياست است كه اصول دائوي را به كار مي بندد.

از اين كتاب ترجمه هاي مختلفي در ايران چاپ شده كه اغلب از روي ترجمه انگليسي، به فارسي ترجمه شده اند. از ميان ترجمه معتبر فارسي مي توان به ترجمه ي بسيار زيباي "هرمز رياحي و بهزاد بركت" كه تحت كتابي با عنوان "دائو د جينگ" (ويرايش دوم) توسط انتشارات فكر روز چاپ شده اشاره كرد.

هفتاد و يك
دانايي به ناداني، توانايي است.
ناداني به ناداني، پريشاني.
پريشان از پريشاني، پريشان نيست.
فرزانه است.

همانطور كه از مثال پيداست اين ترجمه داراي نثري ادبي است كه ممكن است خواننده ي مبتدي را در پيچ و خم نثري ادبي گم كند و از فهم كتاب به بيراهه بكشاند. به همين دليل بنده از ترجمه روان تر "فرشيد قهرماني" كه تحت عنوان "تائو ت چينگ" توسط "نشر ~~سياه مشق~~ مثلث" و در قطع جيبي چاپ شده استفاده كرده ام.

هفتاد و يك
ندانستن، دانش راستين است.
تلاش براي انباشتنِ دانش، بيماري است.
ابتدا بدانيد كه بيماريد،
سپس براي سلامتي كوشش كنيد.
فرزانه طبيب خود است.
او خود را از تمام دانسته هايش رها نموده
پس در حقيقت يكپارچه و كامل است.

از ميان ترجمه هاي انگليسي نيز بنده ترجمه S. Mitchell را به باقي ترجمه ها ترجيح دادم.

شما مي توانيد متن تائو ت چينگ ترجمه فرشید قهرمانی و ه ترجمه انگلیسی دیگر را دانلود كنيد.

تائو ت چينگ
ترجمه فرشيد قهرماني
حجم: ۲۳۵ كيلوبايت PDF

Tao Te Ching
Translation by S. Mitchell
حجم: 18 كيلوبايت RTF

Tao De Ching
Translation by Peter A. Merel
حجم: 20 كيلوبايت RTF

Tao Te Ching
Translation by j.h.mcdonald
حجم: 54 كيلوبايت RTF

براي لينك دادن به هر فصل كافي است از آدرس زير استفاده نماييد:

http://taoteching.blogfa.com/post-*.aspx

توجه: * شماره فصل است.

منابع:
دائو: راهي براي تفكر ، ع.پاشايي ، نشر چشمه
استاد پير (مقدمه) ، لائوتزو ، دكتز مهدي ثريا ، نشر جوانه رشد

81

taoteching — Sat, 15 Jul 2006 06:16:18 GMT

كلام حقيقت عاري از آراستگي
و كلام آراسته از حقيقت خالي است.
خردمندان نيازي نمي بينند تا منظورشان را اثبات كنند؛
آنان كه سعي در اثبات نظرات شان دارند از خرد بويي نبرده اند.

فرزانه دارايي اي ندارد.
هرچه بيشتر به ديگران ياري مي رساند،
شادتر مي شود.
هرچه بيشتر به ديگران مي بخشد،
غني تر مي شود.

تائو بي اصرار و پافشاري، قوت مي بخشد.
فرزانه با رها كردن ميل به تسلط، رهبري مي كند

80

taoteching — Sat, 15 Jul 2006 06:15:57 GMT

اگر كشوري خردمندانه اداره شود،
ساكنانش خوشنود خواهند بود.
از دسترنج شان لذت مي برند
و از آن جايي كه خانه هايشان را دوست دارند
علاقه به سفر را از دست مي دهند.
ممكن است در اين كشور چند وسيله ي نقليه و قايق وجود داشته باشد
ولي به جايي نمي رود.
ممكن است انبارهاي ادوات جنگي وجود داشته باشند
ولي كسي از آن ها استفاده نمي كند.
مردم از خوراكشان لذت مي برند
و از زندگي با خانواده هايشان شادند.
تعطيلات را در باغچه هايشان سپري مي كنند
و از كمك به همسايگان خوشنود مي شوند.
حتي اگر كشور همسايه به قدري به آن ها نزديك باشد كه
صداي خروس ها يا پارس سگ هايشان را به سادگي بشنوند،
از اين كه بدون سفر كردن به كشور همسايه در سن پيري بميرند،
راضي اند.

79

taoteching — Sat, 15 Jul 2006 06:15:04 GMT

شكست يك فرصت است.
اگر ديگري را مقصر بداني،
پاياني براي مقصر دانستن ديگران وجود نخواهد داشت.
فرزانه به وظايفش عمل مي كند
و اشتباهاتش را اصلاح مي نمايد.
او آن چه ضروري است را به انجام مي رساند
و از ديگران چيزي طلب نمي كند.

78

taoteching — Sat, 15 Jul 2006 06:14:01 GMT

هيچ چيز در اين جهان
چون آب، نرم و انعطاف پذير نيست.
با اين حال براي حل كردن آن چه سخت است
چيز ديگري ياراي مقابله با آب را ندارد.
نرمي بر سختي غلبه مي كند
و لطافت بر خشونت.
همه اين را مي دانند
ولي كمتر كسي به آن عمل مي كند.

فرزانه هنگام غم، آرام باقي مي ماند.
بدي به دل او راهي ندارد.
چون كمك كردن را ترك كرده
بزرگترين كمك مردم است.
كلام حقيقت متناقض به نظر مي رسد.

77

taoteching — Sat, 15 Jul 2006 06:13:10 GMT

عملكرد تائو در جهان همانند كشيدن كمان است؛
دو سر كمان به پايين كشيده مي شود و ميانش بالا مي آيد؛
از زياد كم مي كند و به كم مي بخشد.
آنان كه سعي در تسلط دارند
و براي حفظ قدرت از زور استفاده مي كنند
و خلاف جهت تائو حركت مي كنند،
از كساني كه چيزي ندارند مي گيرند
و به كساني كه بيش از اندازه دارند، مي دهند.
فرزانه بي وقفه مي بخشد
زيرا آن چه دارد بي پايان است.
او بدون انتظار عمل مي كند
و هرگز تصور نمي كند بهتر از كسي است.

76

taoteching — Sat, 15 Jul 2006 06:12:20 GMT

انسان نرم و لطيف زاده مي شود
و به هنگام مرگ خشك و سخت مي شود.
گياهان هنگامي كه سر از خاك بيرون مي آورند نرم و انعطاف پذيرند
و به هنگام مرگ خشك و شكننده.
پس هركه سخت و خشك است
مرگش نزديك شده
و هركه نرم و انعطاف پذير
سرشار از زندگي است.
سخت و خشك مي شكند.
نرم و انعطاف پذير باقي مي ماند.

75

taoteching — Sat, 15 Jul 2006 06:11:28 GMT

وقتي ماليات ها زيادند،
مردم گرسنه مي مانند.
وقتي حكومت مختلف است،
مردم روحيه خود را از دست مي دهند.
به سود مردم عمل كنيد.
به آن ها اعتماد كنيد و تنهايشان بگذاريد.

74

taoteching — Sat, 15 Jul 2006 06:10:10 GMT

اگر بدانيد همه چيز در تغيير است،
به هيچ چيز دل نمي بنديد.
اگر از مرگ نهراسيد،
چيزي نيست كه نتوانيد به دست آريدش.
سعي در تسلط بر آينده
مانند اين است كه بخواهيد يك شَبه، استاد نجاري شويد.
وقتي ابزار نجاري را در دست داريد،
ممكن است حتي دستتان را قطع كنيد.

73

taoteching — Sat, 15 Jul 2006 06:07:18 GMT

تائو هميشه در آرامش است.
بدون رقابت غلبه مي كند،
بدون سخن گفتن پاسخ مي دهد،
بدون فراخوانده شدن حضور مي يابد
و بي نقشه، تكميل مي كند.
توري كه گسترده جهان را در بر دارد.
با وجود شكاف هاي بزرگ اين تور
چيزي نمي تواند از آن فرار كند.